وبلاگ شخصی علی اکبر مظاهری

mazaheriesfahani@gmail.com
وبلاگ شخصی علی اکبر مظاهری

mazaheriesfahani@gmail.com

کانال تلگرام از زبان مشاور
جهت دیدن کانال تلگرام "از زبان مشاور" روی عکس کلیک کنید
طبقه بندی موضوعی
آخرین نظرات
بایگانی

راه تربیت

يكشنبه, ۳ اسفند ۱۳۹۳، ۰۳:۴۷ ب.ظ

 

 

 

» اعتدال در امر و نهی

امر و نهی، از ضرورت های تربیت است و بدون آن نمی‌شود کودک را تربیت کرد؛ امّا افراط در به کارگیری هر عامل تربیتی، نتیجه‌ سوء و معکوس می‌دهد. اگر امر و نهی‌های مکرّر، به طور دائم بر جان کودک و نوجوان ببارد، او را پریشان و عاصی می‌کند. کودک و نوجوانی که دائم در معرض: بکن، نکن! برو، نرو! بگو، نگو! بخور، نخور! قرار دارد، دیگر مجال ابتکار و خلاّقیت و فرصت اندیشیدن را نمی‌یابد و یک موجود طفیلی و پیرو بار می‌آید و این باور غلط در ضمیرش ریشه می‌دواند که: من نباید بیندیشم، من نباید تصمیم بگیریم، من فقط باید به هر چه دیگران می‌گویند و هر تصمیمی برایم می‌گیرند عمل کنم و خودم وظیفه‌ای و لیاقتی برای ابتکار و استقلال ندارم!...

یکی از علّت های عمده‌ کمبود افراد مبتکر و نوآور و رشید در جامعه‌ ما، همین امر و نهی‌های افراطی است. این‌گونه تربیت‌ها باعث ایجاد موانع روانی در کودک و نوجوان می‌شود. این‌که کودک به هر چه بخواهد دست بزند و هر کاری انجام دهد و به هرطرف برود، بگوییم: دست نزن! نکن! نرو! ...، مانع‌ها و دست‌اندازهایی بر سر راه شکوفایی استعداد و خلاّقیت‌های او به وجود می‌آورد و او را در کودکی و نوجوانی و حتّی در دوران بزرگسالی که وارد جامعه می‌شود، از انجام کارهای بزرگ و ابتکار عمل و پذیرفتن مسؤولیت های اجتماعی می‌ترساند و باز می‌دارد.

چند نکته

1. اشیایی را که نمی‌خواهیم کودک به آن ها دست بزند، از دسترسش دور بداریم. شیطنت، بازی و شلوغ‌کاری، جزء خصلت‌های بچه است. یک بچه‌ی سالم، باید با نشاط و با تحرّک باشد. بنابراین، نباید از شیطنت‌های او نگران بود و او را منع کرد.

2. از خط کشیدن به در و دیوار و کثیف کردن آن ها نگران نباشیم و در این امور، به کودک، سخت نگیریم. بهتر است به دیوار اتاق، کاغذ و یا مقوّا بچسبانیم تا کودک روی آن خط بکشد و نقّاشی کند و یا چیز بنویسد. تهیه‌ تابلو و تخته سیاه نیز برای این کار مفید است.

3. هنگامی که کودک بزرگتر شد و خواستیم کارها و مسؤولیت‌هایی، متناسب با سنّ و ظرفیت او، بر عهده‌اش بگذاریم، باید آن ها را، تا جایی که ممکن است، از قبل معّین کنیم و برای کودک برنامه‌ای قرار دهیم و برایش تشریح کنیم، تا تکلیفش را بداند و هر کاری را در موقع خود انجام دهد؛ امّا این طور نباشد که وقتی مشغول درس و مشق است، بگوییم : محمّد! برو نان بخر. و همین که سرگرم نقّاشی شد بگوییم : عارفه! بیا این لباس‌ها را روی بند پهن کن. و تا خواست استراحت کند بگوییم : حامد! این لباس‌ها را بده خشکشویی. و یا وقتی مشغول تماشای برنامه‌ تلویزیون است، بگوییم: ریحانه! بیا این سبزی‌ها را پاک کن. و یا گاهی که دوستش به منزل ما آمده و با هم صحبت می‌کنند و یا درس می‌خوانند بگوییم : مسعود! زنگ می‌زنند. برو در را باز کن. و یا هنگامی که گرم‌ بازی است، به خصوص در بازی‌های جمعی و چند نفره، فریاد بزنیم : سجّاد! بیا کارت دارم... .

این دستوراتِ بی‌برنامه و نا بهنگام و پی‌درپی، آرامش را از کودک و نوجوان سلب می‌کند و او را در یک حالت دلهره و آماده‌باش دائم قرار می‌دهد و پدر و مادر را در نظرش بی‌انصاف و بی‌منطق و ظالم جلوه می‌دهد.

پس، ضمن این که باید کارها و مسؤولیت‌هایی را، متناسب با ظرفیت کودکان و نوجوانان، بر عهده‌ آنان بگذاریم، این را نیز باید بدانیم که دنیای کودکان و نوجوانان، غیر از دنیای ما بزرگسالان است. نهال جان آنان باید در این دنیای زیبای مخصوص به خودشان، پرورش یابد و جوانه بزند و شکوفه و ثمر دهد. ما نباید این دنیای زیبا را بر سرشان خراب کنیم!

نظرات  (۴)

سلام و خداقوت

ممنون از مطلب مفیدتان.

راه کارهای کوتاه و مفیدی وجود دارند که اگر صبورانه به انها عمل کنیم در بزرگسالی کودکمان؛ شگفت زده خواهیم شد از میزان محبت و دوستی ای که بین ما وجود دارد.

دو نکته به نظرم رسید که خواستم دوستان خوبم هم بدانند

ـ گاهی بعضی امور را به کودکان یادآوری کنیم بچه ها به راحتی ممکن است مسائل رو فراموش کنند. بجای اینکه به کودکتان بگویید : اتاقت رو مرتب کن.

بهتر است به مورد شخصی اشاره کنیم. مثلا بگویید: اسباب بازی ها رو بزار داخل کشوی پایینی و یا کتابهارو بگذار توی قفسه ی آبی رنگ. هرچقدر کلام شما واضحتر باشد پذیرش کودکتان آسانتر است.

ـ علت انجام کارهایی که از او میخواهید را برایش توضیح دهید، مثلا بگید: ببین من خمیر دندان را به تمام دندانم میرسانم. میخواهم همه ی جوجوهایی که آنجا زندگی میکنند را در بیاورم . حالا با آب، دهانم را میشویم غرغره میکنم و بعد آب دهانم را بیرون میریزم بیا باهم اینطوری مسواک کنیم.

پاسخ:
سلام و رحمت. سپاس از شما بابت حضور مفیدتان.

سلام علیکم حاج آقا

بسیار استفاده کردیم.

اجرکم عندالله.

پاسخ:
سلام علیکم. تشکر بابت حضورتان.
چه جالب! اگرچه ساده به نظر میرسد ولی تا بحال اینطوری به تاثیر نکاتی که گفتید، نگاه نکرده بودم.
پاسخ:
سلام و نور. سپاسمان را پذیرا باشید.

با سلام و احترام،

واقعا نمی دانستم وسط بازی کودکان، آن ها را صدا کردن درست نیست، در واقع ما باید یاد بگیریم به آن ها احترام بگذاریم و وقتی مشغول کاری هستند کار آن ها را برای نیازهای خودمان قطع نکنیم. پس می توانیم در آغاز روز وظایفی که بر عهده کودکان است رابه آن ها گوشزد کنیم، تا خود آن ها برنامه ریزی برای آن کارها بکنند.

با سپاس فراوان

پاسخ:
سلام و احترام. سپاس بابت حضورتان.

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">